الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
93
مشكات هدايت ( فارسى )
خَطَرٍ عَظِيمٍ » « 1 » كه خطر عظيم همان خطر هواى نفس است . 3 - « حصائد » جمع « حصيدة » و به معناى چيزى است كه از درو شدن به دست مىآيد . زبان به يك داس تشبيه شده كه چيزهايى را درو مىكند . گناهان زبان داخل در هواى نفس است ولى چرا در روايت جداگانه ذكر شده است ؟ گناهان زبان هم از قبيل هواى نفس است و جدا شدن آن در كلام امام به جهت اهمّيّت آن است ؛ به اين معنا كه گناهان زبان گناهانى است كه ابزار و وسليهء خاصّى نمىخواهد و شب و روز و در همه حال در اختيار انسان است . خطر اين گناهان خيلى بيشتر است و حدود سى گناه كبيره از زبان صادر مىشود . هيچ گناهى مانند گناه زبان نيست ، هيچ گناهى در نظر مردم كم اهمّيّتتر از گناه زبان نيست و از همه خطرناكتر اين كه هميشه در اختيار انسان است و قبح آن از بين رفته است . در روايت آمده است كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله در مورد زبان و خطرات زبان صحبت مىكرد ، عربى عامّى گفت : « أَفَنُؤَاخِذُ بِمَا نَتَكَلَّمُ ؟ پيامبر در جواب فرمود : وَ هَلْ تَكُبُّ النَّاسَ عَلَى مَنَاخِرِهُمْ فِى النَّارِ إلَّاحَصَائِدُ ألْسِنَتِهِمْ ؛ تو مىگويى سخنان ما جزء اعمالى است كه مورد مؤاخذه قرار مىگيرد ، من مىگويم بيشترين عامل دوزخى شدن كه به رو انسانها را در جهنّم مىاندازد ، گناهان زبان است » . « 2 »
--> ( 1 ) شرح رضى على الكافيه ، ج 2 ، ص 129 . ( 2 ) مستدرك الوسائل ، ج 9 ، ص 32 .